Wanneer parttimers meer werken dan in hun contract staat, hebben zij dan recht op toeslag op die extra uren? En geldt dit op dezelfde manier als de overwerktoeslag voor fulltime medewerkers? Het Europese Hof van Justitie heeft hier onlangs meer duidelijkheid over gegeven.

Parttime of fulltime

De kwestie draait om de vraag of parttimers gelijk behandeld moeten worden ten opzichte van fulltimers. Het Europese Hof van Justitie heeft in deze zaak geoordeeld dat een toeslag moet worden betaald voor alle overuren, net zoals dat voor fulltimers het geval is.

Wat was de situatie?

In deze zaak ging het om verpleegkundigen die werkzaam zijn bij een medisch laboratorium in Duitsland. De standaard wekelijkse arbeidstijd van een fulltime werknemer was gemiddeld 38,5 uur. Volgens de geldende cao was er een toeslag van 30% van toepassing voor overuren, maar dit gold uitsluitend voor uren die buiten de reguliere arbeidstijd per kalendermaand van een fulltime werknemer vielen.

De twee verpleegkundigen die parttime werkten waren van mening dat zij ook recht hadden op deze toeslag voor de uren die zij buiten de in hun arbeidsovereenkomsten vastgestelde arbeidsduur werkten, tot een maximum van 38,5 uur. In de praktijk werden deze uren echter als ‘gewone uren’ uitbetaald.

Let op! In de Nederlandse cao’s is een dergelijke bepaling ook gebruikelijk, wat betekent dat de uitkomst ook relevant is voor de Nederlandse praktijk en de cao-onderhandelingen.

Ongelijke behandeling?

In het arrest van 29 juli 2024 werd de kwestie van ongelijke behandeling tussen mannen en vrouwen aan de orde gesteld. De centrale vraag was of het feit dat vrouwen vaker parttime werken, en daardoor minder goed beloond worden voor de uren die zij buiten de afgesproken arbeidsduur werken, leidde tot verboden onderscheid op grond van geslacht. Daarnaast vroegen de verwijzende rechters het Europese Hof of de regeling in strijd was met de Deeltijdrichtlijn, aangezien de verpleegkundigen als parttimers mogelijk minder gunstig behandeld werden dan fulltimers.

Overwerktoeslag

Het Europese Hof van Justitie merkte op dat de regeling werkgevers zou kunnen motiveren om overuren vooral aan parttimers op te leggen in plaats van aan fulltimers, aangezien zij voor een deel van de extra uren geen toeslag hoeven te betalen. Volgens het Hof was er geen sprake van een nadelige situatie voor fulltimers. Wanneer extra uren direct als overuren gaan gelden, worden zowel part- als fulltimers gelijk behandeld.

Het komt er dus op neer dat de overeengekomen arbeidsduur als maatstaf én uitgangspunt moet worden beschouwd. Het Europese Hof van Justitie acht het verschil in beloning van uren die buiten de afgesproken arbeidsduur vallen in strijd met de Deeltijdrichtlijn.

Let op! Er is een risico dat parttime medewerkers op basis van deze rechtspraak mogelijk een loonvordering tot vijf jaar terug kunnen indienen.

Tip! Controleer de cao of de arbeidsvoorwaarden die binnen uw bedrijf van toepassing zijn. Een bepaling die aangeeft dat overwerktoeslag alleen betaald hoeft te worden voor de uren boven fulltime, kan mogelijk ongeldig zijn. Er bestaat namelijk het risico dat ook parttime medewerkers die meer uren werken dan hun contractuele uren, in afwijking van de cao, recht hebben op overwerktoeslag.

Bron: SRA – Publicatiedatum: 27-11-2024